Tags

, , , , , , , , , , ,

Hoewel het thema van de Romeinenweek 2016 water was, was het weer op 6 mei zonnig en droog. Onthematisch, maar wel prettig, vooral gezien het feit dat ik op deze dag een fietstocht had gepland langs Romeinse vindplaatsen in de omgeving van Leiden en Katwijk.

De onzichtbare reconstructie
Veel archeologisch is er niet meer te zien, maar dat maakt de plekken niet minder interessant. Zo is er vlak bij Valkenburg, tussen Leiden en Katwijk, een reconstructie van een Romeinse weg en de replica van een Romeinse mijlpaal. Met de auto race je er gemakkelijk langs zonder dat het je ook maar opvalt. Geen van de deelnemers aan de fietstocht was hier eerder geweest.

13133324_10154146775097378_6840268996533480787_n

Betonnen cypressen, een teken dat je in Romeins gebied bent. (Foto: Thijs Porck)

Caligula in Valkenburg
Even verderop, in het centrum van het plaatsje Valkenburg, is het Romeinse castellum Praetorium Agripinnae teruggevonden. Het fort wordt in verband gebracht met de Romeinse keizer Caligula die, vanuit hier, een aanval op Britannia zou hebben voorbereid. Het fort zou zijn vernoemd naar zijn moeder Agrippina. Haar tragische verhaal is een blogpost op zichzelf.

Een stukje fietsen richting de kust bracht ons naar de vermoedelijke locatie van het castellum Brittenburg. Dit Romeinse fort zou zijn verzwolgen door de zee. In de 16e eeuw is het voor het laatst gezien, zo blijkt uit schilderijen uit die periode. Diezelfde schilderijen tonen overigens dat lokale Katwijkers stenen van het fort meenemen voor eigen gebruik. Dat helpt natuurlijk ook niet.

Vorige jaar hoorde ik het nieuwtje dat er nieuw archeologisch onderzoek zal worden gedaan om dit fort terug te vinden met behulp van moderne technieken. Laten we hopen dat het fort binnenkort weer op de sonar staat!

Vuren op de branding
Caligula bracht het overigens nooit tot Britannia. Volgens één van de overleveringen liet hij zijn soldaten in slagorde opstellen op het strand en nam hij de zee op de korrel, pijlen, slingerkogels en katapultprojectielen afvurend op het water. Na een ongetwijfeld zeer productief bombardement liet hij zijn soldaten schelpen verzamelen. Deze schelpen werden vervolgens als oorlogsbuit naar Rome gestuurd. Het was een klinkende overwinning! Een andere lezing is dat Caligula, die zichzelf bescheiden tot god zou hebben bestempeld, zich bedreigd voelde door concullega god Neptunus. Lees voor dat bizarre verhaal een eerdere blogpost.

13131667_10154146775487378_7807485895879341873_o

Een monument ter ere van de Brittenburg en Caligula’s ‘expeditie’. (Foto: Thijs Porck)

De brief van Aurelius Polion
Maffe keizers daargelaten, hoe ervaarde de gemiddelde Romeinse legionair het leven in het leger? Uit andere grensstreken hebben we soldatenbrieven die de heimwee in beeld brengen. Ik daagde de deelnemers uit zich te verplaatsen in de arme legionair Aurelius Polion uit Egypte, die, gelegerd in de provincia Pannonia (het Limes-gebied in het huidige Oostenrijk en Hongarije), een wanhopige brief schrijft aan zijn moeder die nog altijd in Egypte woont.

Ik bid dag en nacht voor je welzijn, en ik betuig voor jou eer aan alle goden. Ik zal niet stoppen met je te schrijven, maar je denkt niet aan me. Maar ik doe mijn deel je altijd te schrijven en ik zal niet stoppen met aan je te denken en je in mijn hart te dragen. Maar je hebt me nooit geschreven over je gezondheid, of over hoe het met je gaat. Ik maak me zorgen om je, omdat je, hoewel je veel brieven van me ontvangen hebt, me nooit hebt teruggeschreven opdat ik weet hoe het met je gaat.

Arme Aurelius. Zou hij ooit antwoord hebben gekregen? Was zijn familie tijdens zijn afwezigheid overleden? Was er iets anders aan de hand waardoor hij hun reacties niet ontving? Waren ze de grootste surprise party ooit aan het organiseren? We zullen het nooit weten, want dit is het enige deel van de briefwisseling dat we kennen.

Spectaculair Matilo
Na een aantal stops ten noorden van de Limes, waar ik onder meer vertelde over de lokale religie en samenleving, staken we in Leiden de Rijn weer over. De fietstocht eindigde met het spectaculaire Matilo, de semi-reconstructie van het gelijknamige Romeinse castellum dat hier de Rijn en de Vliet verdedigde.

Het was de perfecte afsluiting van een mooie fietstocht.

13123187_10207779330215634_8001438493793965062_o

Panoramafoto van het Archeologisch Park Matilo. (Foto Morana Lukač)

Wordt vervolgd
Dit was de eerste keer dat ik een dergelijke fietstocht organiseerde, maar het smaakte zeker naar meer! Houd mijn blog in de gaten voor meer Romein-gerelateerde activiteiten!

De Romeinenweek duurt nog tot en met 8 mei. Dus als je snel bent kun je nog meedoen met één van de activiteiten. Check hiervoor romeinenweek.nl!

Meer blogs
De foto’s zijn gemaakt door twee bevriende collega’s, Thijs Porck en Morana Lukač. Lees ook hun blogs, over respectievelijk Angelsaksisch Engeland en taalkundige naslagwerken.

Advertenties